W archiwach odnaleźli: Magdalena Maryniak, Maciej Oscenda, Piotr Kokociński
Gazeta W. Księstwa Poznańskiego z 30.05.1863
"Gazeta Wielkiego Księstwa Poznańskiego" na swoich łamach opisuje rychtalsko-skoroszowski epizod z czasów Powstania Styczniowego. W Rychtalu skonfiskowano jadący w stronę granicy transport broni. Wśród mieszkańców Rychtala i okolicznych wiosek krążyła pogłoska, że o dostawie broni dla powstańców doniósł policji młynarz ze Skoroszowa.
Katolik z 1869r. nr 17
Katolik z 1869r. nr 17 str. 5
Katolik z 1873r. nr 9
Katolik z 1882r. 15, nr 91
Katolik z 1882r. 54 str. 3
Katolik z 1883r. 16, nr 43
Katolik z 1885r. nr 79 str.3
Katolik z 1894r. nr 70
Katolik z 1902r. nr 43
Katolik z 1902r. nr 44
Katolik z 1902r. nr 47 str.2
Katolik z 1902r. nr 53
Poslaniec Niedzielny dla Dyecezyi Wroclawskiej z 1902r.
Poslaniec Niedzielny dla Dyecezyi Wroclawskiej z 1902r.
Poslaniec Niedzielny dla Dyecezyi Wroclawskiej z 1902r. ( nr 16 )
Katolik z 1903r. nr 87 str.3
Poslaniec Niedzielny dla Dyecezyi Wroclawskiej z 1904r. ( nr 11 )
Katolik z 1904r. nr 131 str.2
Katolik z 1904r. nr 134
Katolik z 1904r. nr 140 str.2
Katolik z 1904r. nr 123
Katolik z 1906r. nr 3 str.3
Katolik z 1908r. nr 51 str.3
Katolik z 1908r. nr 74
Poslaniec Niedzielny dla Dyecezyi Wroclawskiej z 1908r.
Górnoślązak z 1908r. nr 97
Posłaniec Niedzielny z 1909 r.
Katolik z 1911r. nr 112 str.1
Nowiny z 1912r. nr 129
Kuryer Śląski z 1912r. nr 188 str. 1,2
Kuryer Śląski z 1914r. nr 37 str.6
Katolik z 1914r. nr 69 str. 7
Kuryer Śląski z 1914r. nr 95 str.3
Kuryer Śląski z 1914r. nr 88 str.1
Katolik z 1919r. nr 114 str. 7
Katolik z 1919r. nr 64 str. 1
POLAK z 21 września 1919 r. Nr 113 (15) Rok XVI
Katolik z 1920r. nr 14 str.3
Katolik z 1920r. nr 27 str.5
Kuryer Śląski z 1920r. nr 20 str. 138
Kuryer Śląski z 1920r. nr 20 str. 8
Kuryer Śląski z 1920r. nr 25 str. 5
Kuryer Śląski z 1920r. nr 50 str.3
Gazeta Gnieźnieńska z dnia 12.10.1923r. nr 232
Źródło artykułu nieznane.1925r.
Ziemia Śląska z 1928 r.
(Bezpiłatny dodatek naukowo - historyczny do dziennika "Katolik Codzienny")
Kurier Poznański 1929 r.
Dziennik Bydgoski z 1930 r.
" Strzelec" Organ Związku Strzeleckiego 13.09.1931r. nr 37 Rok XI
W ROKU 1932 PRASA PISAŁA:
"W celu uczczenia konstytucji majowej i 11 rocznicy powstania śląskiego odbyły się w Rychtalu zawody sportowe Związku Strzeleckiego. Punktualnie o godz. 13,30 przybyli zawodnicy przy dźwiękach orkiestry na Rynek. W biegu sztafetowym na odległość 7 km I nagr. otrzymał strażnik Bartkowiak (Z.S. Droszki), II nagr. Pawelczyk (Z.S. Rychtal), III nagr. st. strażnik Kaszubkiewicz (Z.S. Rychtal). W wyścigach rowerowych na trasie 20 km I nagr. Machut (Z.S. Rychtal), II nagr. Pietruszka (Z.S. Rychtal), III nagr. Dastych (Z.S. Rychtal). W biegu na przełaj 3 km. I nagr. Sobek, II nagr. Sesenko (Z.S. Rychtal). W marszu zespołowym wzięły udział 4 drużyny: I nagr. drużyna Sadogóra, II nagr. drużyna Rychtal. W rzucie granatem: I nagr. otrzymał Szymański, II nagr. Różewski, III nagr. strażnik Bartkowiak (Z.S. Droszki). W strzelaniu zespołowem drużyna Droszki zajęła I miejsce i zdobyła nagrodę przechodnią, ufundowaną przez B.B.W.R. Rychtal. W ogólnej klasyfikacji Sesenko zdobył największą ilość punktów i otrzymał nagrodę przechodnią ufundowaną przez Z.S. Droszki, temsamem otrzymał tytuł mistrza kompanji na rok 1932. W ogólnej klasyfkacji zesp. drużyna Droszki zajęła I miejsce i otrzymała nagrodę ufund. przez p. Kuberę z Dworzyszcza."
Kolejny wycinek prasowy podaje, że odbywające się w 1932 roku zawody są trzecimi z rzędu oraz, że: "Udział w zawodach mogą wziąć należący do rychtalskiej kompanji "Strzelca", poza konkurencją i z innych organizacyj tut. powiatu. Do rozegrania jest nagroda przechodnia (żołnierz biegnący z bronzu), którą w ubiegłym roku zdobył oddział "Strzelca" z Rychtala, pozatem szereg cennych nagród, ufundowanych przez osoby prywatne".
Z.S. to związek strzelecki.
B.B.W.R. to Bezpartyjny Blok Współpracy z Rządem Józefa Piłsudskiego (BBWR) – organizacja polityczna okresu międzywojennego w Polsce utworzona w roku 1927.
Czaty z lipca 1932r. nr 13 - 14
Nowy Przyjaciel Ludu z 09.02.1933r.
Nowy Przyjaciel Ludu z 09.02.1933r.
Dziennik Bydgoski z 1934r.
Kurier Poznański R. 30, nr 135 (z dn. 22.03.1935), s. 5
Ziemie wywalczone przez Dmowskiego śląski zakątek województwa poznańskiego (Od własnego korespondenta Kurjera Poznańskiego“). Rychtal, 20 marca.
Górny Śląsk — jak rokrocznie — obchodzi dziś uroczyście z pieśnią polskiego Hymnu Narodowego na ustach rocznicę upragnionego powrotu do macierzy, — powrotu, wywalczonego ofiarnie krwią górnika śląskiego w pierwszem powstaniu tej prastarej ziemi polskiej. Rocznicę czternastą plebiscytu... Czternaście lat temu Ślązacy po wiekach poczuli się znów wolnymi Polakami. Walcząc o każdą piędź ziemi orężnie, a później propagandowo na rzecz Polski w okresie gorących dni plebiscytu, dokładnie zdawali oni sobie również sprawę z materialnych korzyści, jakie Polska odniesie z przyłączenia ięh ziemi do macierzy. Kopalnie, huty, cały wielki przemysł dzisiejszego Śląska, to przecież praca rąk polskiego górnika - Ślązaka! Jego dzieło na polskiej ziemi! Mimo wytężonych prób germanizacyjnych ze strony zaborców, zwłaszcza w ostatnich stu latach, w kościele, w sztolni, na zebraniach i w podziemnych „wyrąbanych chodnikach“ niepoclzielnie królowała, rozlegała się pjeśń polska, stara gwara śląsko - polska, legenda o macierzy... Więc też Ślązak sam winien był decydować, komu z prawa i starszeństwa przypaść ma w udziale ziemia jego ojców. Lud śląski zadecydował: Śląsk był, jest i będzie polski. Metody plebiscytowe znane są nam wszystkim. W ich wyniku ogromna część Ślązaków została poza kordonem wbrew swej woli. Mimo to duża część Górnego Śląska odzyskała wolność dzięki absolutnej większości głosów, oddanych za Polską. Ślązacy więc zrobili, ile się dało. Ślązacy i ich duchowi przywódcy dobrze zasłużyli się Ojczyźnie! istnieje na terenach dawniejszego Średniego Śląska skrawek ziemi prapolskiej, której ludność nie bierze oficjalnego udziału w uroczystościach wyzwoleńczych Śląska, chociaż również i ten zakątek odzyskał wolność w okresie odbudowy państwa polskiego. A jednak biją tam gorące, patriotyczne serca polskie, żyje w ludzie tradycja polska, dominuje czysta gwara śląska. W obrębie jednego z największych powiatów Wielkopolski, mianowicie powiatu kępińskiego, na obszarze 268 km. kw. (1/5 część powiatu) mieszka 16 tysięcy (10 ,proc. ludności powiatu) rdzennych Ślązaków, zajmujących się wyłącznie uprawą roli, potrosze tylko handlem. Są to dwa skrawki, dawniejszych powiatów sycowskiego i namysłowskiego, wcielone bez plebiscytu na mocy traktatu wersalskiego w granice państwa polskiego i dołączone do obszaru Wielkopolski. Stan ten pozostał do dtnia dzisiejszego, ludność ta z pozorów uważana jest za wielkopolską i stąd pochodzi pewne zaniedbanie w zainteresowaniu się jej życiem przedewszystkiem kulturalnem, tak odrębnem w porównaniu z Wielkopolską, a nawet silnie wyodrębnieńem regionalnie i tradycyjnie od reszty Śląska. Sam za siebie mówi już fakt, że ludność ta zajmuje się rolnictwem, gdy tymczasem na Śląsku w ogromnej części rolnictwo ustąpiło miejsca przemysłowi (wyłączam oczywiście Cieszyńskie i południową część Śląska). Gdyby użyć właściwego określenia, należałoby — ten dziś tak zapomniany — zakątek nazwać pewnego rodzaju rezerwatem specyficznych, prastarych cech i tradycyj Śląska. Jest bowiem faktem niezaprzeczonym, że tu właśnie tkwi, przez ludność miejscową pilnie strzeżona, bodaj najstarsza tradycja Śląska, że teren ten, mimo zakusów germanizacyjnych we wszelkich formach, pozostał czysto polskim, że wreszcie sami Niemcy musieli to uznać, podpisując traktat wersalski“ i zgadzając się na oddanie tego terenu Śląska Polsce bez plebiscytu. Niemcy zresztą nigdy nie negowali polskości tego terenu. Piszący w sposób, dla Niemiec wygodny (jak zresztą wszyscy niemieccy badacze) Zimmermann uznaje powiat sycowski za „językowo mieszany“ („Rey tröge zur Beschreibung Schlesiens“, Brzeg, 1787) i mówi dalej, że: „das Polnische sei die Lieblingsspra/- che auch derer, die Deutsch verstünden“ (t. z. „język polski jest ulubionym językiem nawet tej części ludności, która rozumie po niemiecku"). Niemiec Lompa stwierdlza, że Cieśń i Goszcz (prastare polskie miejscowości, z rokiem 1155 jako oficjalną datą założenia) jeszcze w roku 1817 były czysto polskie („ganz polnisch“). Polak Bandtke w „Mrówce Poznańskiej“ z roku 1821 stwierdza to samo. „Oberlandesgerichtspräsident“ Hundrich, w r. 1843-46, w swych urzędowych relacjach, opierając się na informacjach lekarzy powiatowych i kleru (któremu w tym właśnie czasie przypadła niewdzięczna rola germanizowania Śląska), donosi, że w roku 1817 powiat sycowski był czysto polski, a ok. roku 1837 powiat sycowski jeszcze był przeważnie polski („noch überwiegend polnisch“). Określenie „überwiegend“ (t.zn. przeważnie) jest trochę śmieszne. Gdy bowiem szczegółowo wyliczyć miejscowości, okazuje się, że zdołano zgermanizować tylkocztery miejscowości w ciągu lat dwudziestu: Syców, Twardą Górę, Goszcz i dominjum Międzybórz (siedziba księcia Birona), dalsze 24 miejscowości (wymienione dokładnie) są „gemischt“ („językowo mieszane“). „Pozostałe“ miejscowości są czysto polskie. Otóż tych „pozostałych“ miejscowości jest tylko 77 (siedemdziesiąt siedem!). Bardzo ciekawym dokumentem niezaprzeczonej polskości tego zakątka śląskiego są nieoficjalne „księgi zapowiedzi“, prowadzone w języku polskim do roku 1848 przez proboszczów n. p. w Domosłowie, w Trębaczowie, w Turkowach i t. d. W nich to właśnie figurują setki takich staropolskich nazwisk jak: Skupień, Woziwoda, Skiba, Bystry, Kusznik, Polona i i. obok imion: Bartek (nie Bartłomiej), Wałek (nie Walenty), Matys, Stanisław, Jędrek, Jagna, Hanna, Różyna, Halska (!). Wreszcie tuż przed! wojna w r. 1912 renegat J. Franzkowski wydał obszerną, b. ciekawą monografję powiatu sycowskiego („Geschichte des Kreises Gross—Wartenberg“), w niektórych szczegółach mi tutaj pomocną. Franzkowski mówi, że: „das Deutsche schlägt auch mehr und mehr Wurzel“, „jetzt wird durchweg nur deutsch unterrich tet“ (t. zn. „język niemiecki zakorzenia się stopniowo“ i „obecnie wykłada się wyłącznie w języku niemieckim ). Musiało jednak z tym niemieckim isc ciężko, gdy dalej Franzkowski przyznaje, że jeszcze upłynie pewien czas, zanim osiągnięty zostanie upragniony cel, t. zn. germanizacja, i że chodzi tu tylko o pewnego rodzaju ewolucyjny proces, który wywalczyć należy mądrze i wytrwale („...Freilich wird wohl noen einige Zeit vergehen, ehe das erwünschte Ziel erreicht sein wird. Ls handelt sich eben un einen Process, der mit viel Klugheit und! grosser Ausdauer durchgefochten sein will... Suaviter in modo, fortiter in re“...). I oto upłynęły lata, minął krwawy czas wojnv, w której rezultacie wytyczyliśmy sobie granice odrodzonej Polski- Nietylko orężnie. Jak piędź po piędzi ziemi polskiej wywalczał polski żołnierz - powstaniec, tak o prawo do każdej piędzi ziemi polskiej walczył duchowv wódz narodowej Polski Roman Dmowski przy ustanawianiu traktatu wersalskiego. 1 właśnie Roman Dmowski na dowód propolskości Namysłowskiego i Sycowskiego przytoczył na obradach w Wersalu szereg dowodów, m. i. podał statystykę dzieci szkolnych, udawadniającą niezbicie, że przewagę w szkołach stanowią dzieci polskie.' Podał także raporty inspektorów szkolnych, z których wynikało, że w Namysłowskie i Sycowskie wzbraniali się iść nauczyciele niemieccy, gdyż dzieci tam są polskie i teren to niezwykle trudny dla pracy nauczycielskiej. Dzięki takim argumentom Dmowskiego ta część Śląska przypadła Polsce bez plebiscytu. Znów minęły lata. Lata wolności, lata borykań o lepsze jutro. Oglądamy Sycowskie i Namysłowskie. Chaty tu niskie, izby schludne, czyste. W środku izby na stole duża, tysiącstronicową t), książka do nabożeństwa p. t. „Droga do Nieba“, w której równą połowę stanowią pieśni polskie! Na ścianie nierzadko spotkasz portret, któregobyś się tu nie spodziewał. To portret Romana Dmowskiego. Tutejszy Ślązak bowiem chce sobie zapamiętać, kto za nim kiedyś wyrzekł dobre słowo... st. d.
Nowy Przyjaciel Ludu z 27.05.1935r.
Gazeta Powszechna z 1936r. nr 120
Gazeta Powszechna z 1936r. nr 119
Gazeta Powszechna z 1936r. nr 85
Nowy Przyjaciel Ludu z 28.11.1936r.
Nowy Przyjaciel Ludu z 20.08.1938r.
Ilustrowany Kuryer Codzienny 1939 r.
Głos Wielkopolski. z 1947r. nr 152
Rzeczpospolita i Dziennik Gospodarczy z 30.08.1948 r.
Głos Wielkopolski z 1955r.
